De papieren schenking onder vuur: wat betekent dit voor uw vermogensoverdracht?

Het is een van de meest gebruikte instrumenten in de Nederlandse estate planning: de papieren schenking. Generaties lang hielpen notarissen en adviseurs vermogende families om via deze constructie erfbelasting te besparen. Maar nu staat de papieren schenking voor het eerst op de lijst met 'opmerkelijke belastingconstructies' van het ministerie van Financiën. Volgens het ministerie holt de constructie de grondslag van de erfbelasting uit — goed voor een geschat belastingderving van 275 miljoen euro per jaar. Wat betekent dit voor u?

Hoe werkt de papieren schenking?

Bij een papieren schenking erkent u een schuld aan uw kinderen, zonder dat er daadwerkelijk geld wordt overgemaakt. U schenkt 'op papier' en blijft het bedrag zelf gebruiken. Over de schuld betaalt u jaarlijks een rente van minimaal 6% aan uw kinderen. Bij uw overlijden wordt de schuld verrekend met de erfenis, waardoor het belastbare vermogen in de nalatenschap lager uitvalt.

Stel: u schenkt jaarlijks €6.908 per kind — het maximale vrijgestelde bedrag in 2026. Na tien jaar heeft u per kind bijna €70.000 op papier geschonken. Bij overlijden wordt dit bedrag als schuld van de nalatenschap afgetrokken. Met twee kinderen bespaart u daarmee al snel tienduizenden euro's aan erfbelasting, zeker wanneer u bedenkt dat het tarief voor partners en kinderen 10% bedraagt over de eerste €158.669 en 20% daarboven.

Waarom staat de constructie nu ter discussie?

Het ministerie van Financiën signaleert dat de papieren schenking in de praktijk soms op grote schaal wordt ingezet — niet alleen met bescheiden jaarlijkse bedragen, maar ook met forse eenmalige schenkingen. Daarbij wordt de grens opgezocht van wat fiscaal toelaatbaar is. De combinatie van hoge schulderkenningen en de renteverplichting leidt ertoe dat grote vermogens effectief buiten de erfbelasting blijven.

Belangrijk om te weten: de papieren schenking is op dit moment nog volledig legaal. Het feit dat de constructie op de lijst staat, betekent niet dat er direct wetswijzigingen volgen. Wel is het een signaal dat de overheid de regeling kritisch bekijkt en mogelijk in de toekomst wil aanpassen of beperken.

Wat kunt u nu doen?

De vermelding op de lijst is geen reden tot paniek, maar wél een aanleiding om uw estate planning tegen het licht te houden. Een aantal overwegingen:

Bestaande papieren schenkingen blijven vooralsnog gewoon geldig. Controleer wel of u elk jaar de rente daadwerkelijk betaalt aan uw kinderen — dit is een harde voorwaarde. Doet u dat niet, dan kan de Belastingdienst de schenking alsnog tot de nalatenschap rekenen.

Nieuwe schenkingen kunt u nog steeds doen binnen de reguliere vrijstellingen. Voor 2026 geldt een jaarlijkse vrijstelling van €6.908 per kind en €2.769 voor kleinkinderen of overige verkrijgers. Daarnaast bestaat de eenmalige verhoogde vrijstelling van €33.129 voor kinderen tussen 18 en 40 jaar, of €69.009 als het bedrag wordt besteed aan een dure studie.

Diversificatie van uw strategie wordt steeds belangrijker. Vertrouw niet uitsluitend op één constructie. Denk ook aan het optimaal benutten van vrijstellingen in de erfbelasting zelf — de partnervrijstelling bedraagt in 2026 maar liefst €828.035, en per kind geldt een vrijstelling van €26.230.

Hoe MyFamilyOffice u hierbij informeert

MyFamilyOffice volgt fiscale ontwikkelingen op de voet en vertaalt deze naar heldere, overzichtelijke informatie voor uw situatie. Wanneer regelgeving verandert of onder druk komt te staan, ontvangt u een analyse van wat dit voor uw vermogensstructuur kan betekenen — zodat u samen met uw eigen notaris of fiscalist tijdig kunt bijsturen.

Juist nu de overheid kritischer kijkt naar gevestigde estate-planningstructuren, is het waardevol om een helder overzicht te hebben van uw totaalplaatje. MyFamilyOffice structureert die informatie — van schenkingen en vrijstellingen tot de opzet van uw holding en BV — zodat u en uw adviseurs altijd op basis van actuele gegevens beslissingen kunnen nemen.

Dit artikel is informatief van aard en vormt geen persoonlijk belastingadvies. Raadpleeg altijd een gekwalificeerd adviseur voor uw specifieke situatie.