Het bedrijf is al generaties in de familie. De grond, de stallen, de machines — alles heeft een familiegeschiedenis. U werkt er misschien al veertig jaar. En u weet al lang wie het overneemt: uw kind, of kleinkinderen die al meewerken.
Maar weet u ook wat er fiscaal gebeurt als u dat bedrijf overdraagt? En wat het uw opvolger kost als er geen goede structuur is?
Papieren rijk, cash arm — het agrarische dilemma
Een boerenbedrijf met grond, stallen en bedrijfsmiddelen kan tientallen tot honderden tonnen waard zijn op papier. Maar de liquiditeit is er zelden bijpassend. Melkquota, grondprijzen, stijgende waarden van pachterland — al dat papieren vermogen vertaalt zich niet automatisch in cash.
En toch rekent de Belastingdienst erfbelasting over de werkelijke waarde. Uw kind erft het bedrijf — en krijgt een aanslag die hij of zij vaak niet kan betalen zonder een deel van het bedrijf te verkopen. Precies het stuk dat u al generaties in de familie wilt houden.
Wat de erfbelasting kost zonder structuur
Uw kind heeft bij uw overlijden een vrijstelling van €26.230. Over alles daarboven betaalt uw kind 10% tot €158.669 en 20% daarboven. Op een erfdeel van €800.000 — niet ongebruikelijk bij een agrarisch bedrijf met grond — loopt de erfbelastingaanslag op tot €130.000 tot €155.000.
Dat is een bedrag dat de meeste boerenfamilies niet op de bank hebben staan. En dus moet er grond worden verkocht. Precies het familiebezit dat u juist wilt bewaren.
De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR): uitkomst met voorwaarden
De Nederlandse wet kent de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR), een fiscale faciliteit voor erfgenamen die een actief familiebedrijf voortzetten. De BOR biedt een aanzienlijke belastingvrijstelling op het kwalificerende ondernemingsvermogen: de bedrijfsmiddelen die direct worden gebruikt in de actieve onderneming.
Let op: de BOR geldt niet voor alle vermogen. Grond en panden die als belegging worden aangehouden en niet actief in het bedrijf worden gebruikt, kwalificeren doorgaans niet. Het onderscheid tussen ondernemingsvermogen en beleggingsvermogen is fiscaal cruciaal — en vereist een zorgvuldige beoordeling door een gespecialiseerde agrarisch fiscalist.
Wat kwalificeert en wat niet?
Kwalificeert doorgaans wel: stallen, machines, werktuigen, grond die direct wordt gebruikt in het actieve agrarische bedrijf, pachtgrond die deel uitmaakt van de bedrijfsvoering.
Kwalificeert doorgaans niet: beleggingsgrond die niet actief wordt gebruikt, de eigen woning, spaargeld en effecten die als privévermogen worden aangehouden.
Combineer BOR met een schenkingsprogramma
De BOR is krachtig, maar maximaal effect bereikt u door er een schenkingsprogramma aan te koppelen. U kunt uw kind elk jaar €6.908 belastingvrij schenken — u en uw partner tellen als één schenker. Heeft uw kind een leeftijd tussen 18 en 40 jaar, dan kunt u eenmalig de verhoogde vrijstelling van €33.129 benutten.
Via een geleidelijke overdracht van aandelen of een STAK-structuur kunt u de opvolging bovendien spreiden: uw kind krijgt stapsgewijs economische rechten, maar u behoudt zolang u wilt de operationele zeggenschap als STAK-bestuurder.
Hoe MyFamilyOffice u op weg helpt
Een agrarische bedrijfsoverdracht is complex — en de fiscale details variëren per bedrijf. Onze Family Office assistent brengt uw volledige vermogenspositie in kaart: zakelijk én privé, ondernemingsvermogen én beleggingsvermogen. Daarna laat het zien wat de gecombineerde impact is van BOR, jaarlijkse schenkingen en structurering via een STAK — en wat de alternatieven kosten als u niets doet.
Wij verwijzen u door naar de juiste fiscalist en notaris voor de formele afwikkeling. De voorbereiding en het overzicht — dat regelen wij.
Breng uw agrarische vermogenspositie in kaart. Wat kost bedrijfsoverdracht zonder structuur — en wat bespaart u met de juiste aanpak?
Bereken uw situatie Zet mij op de wachtlijst